ChciaÂłabym poÂświĂŞciĂŚ ten artykuÂł pewnej sprawie, o ktĂłrej przeczytaÂłam dopiero bardzo niedawno (nie wiem, czy to moje przeoczenie, czy teÂż nie byÂło to zbyt rozpowszechnione), a ktĂłra, zdaniem wielu czytelnikĂłw HP, moÂże mieĂŚ istotne znaczenie dla fabuÂły VII czĂŞÂści.

Jak wiadomo, autorka czêsto czyni ro¿ne poprawki, kiedy stwierdzi, ¿e dany fragment nie pasuje do wczeœniejszego lub te¿ dalszego rozwoju wydarzeù. Ksi¹¿ê Pó³krwi nie by³ w tym wzglêdzie ¿adnym wyj¹tkiem. Nie by³oby w tym pewnie nic niezwyk³ego (w koùcu takie poprawki pojawia³y siê ju¿ wielokrotnie w poprzednich tomach), gdyby nie to, ¿e rzeczona zmiana znajduje siê w tak istotnym dla ca³ej sagi miejscu, jakim jest œmierÌ Dumbledore'a. Chodzi konkretnie o rozmowê dyrektora z Draco Malfoyem. Pewien niewielki jej fragment znajduje siê tylko w pierwszym wydaniu amerykaùskim (prawdopodobnie by³o ju¿ za póŸno na jego usuniêcie), nie ma go natomiast w wydaniu brytyjskim ani w ¿adnej innej póŸniejszej wersji.

Najpierw przytoczĂŞ fragment polskiego wydania:

"-Nie, nie mo¿esz - odpar³ Malfoy, a ró¿d¿ka w jego d³oni zadr¿a³a. - Nikt nie mo¿e mi pomóc. Powiedzia³ mi, ¿e jak tego nie zrobiê, to mnie zabije. Nie mam wyboru.
- PrzejdÂź na wÂłaÂściwÂą stronĂŞ, Draco, a ukryjemy ciĂŞ tak, Âże nikt ciĂŞ nie znajdzie, uwierz mi. Co wiĂŞcej, mogĂŞ jeszcze tej nocy wysÂłaĂŚ czÂłonkĂłw Zakonu Feniksa do twojej matki, Âżeby i jÂą ukryli. TwĂłj ojciec jest teraz bezpieczny w Azkabanie... Kiedy nadejdzie czas, moÂżemy i jego ochroniĂŚ... PrzejdÂź na wÂłaÂściwÂą stronĂŞ, Draco... nie jesteÂś zabĂłjcÂą..."

Teraz prawie ta sama rozmowa, tylko z owymi pominiĂŞtymi w polskim tÂłumaczeniu zdaniami (pochodzÂąca z pierwszego wydania amerykaĂąskiego):

"-Nie, nie mo¿esz - odpar³ Malfoy, a ró¿d¿ka w jego d³oni zadr¿a³a. - Nikt nie mo¿e mi pomóc. Powiedzia³ mi, ¿e jak tego nie zrobiê, to mnie zabije. Nie mam wyboru.
- Nie mo¿e ciê zabiÌ, jeœli ju¿ bêdziesz martwy. PrzejdŸ na w³aœciw¹ stronê, Draco, a ukryjemy ciê tak, ¿e nikt ciê nie znajdzie, uwierz mi. Co wiêcej, mogê jeszcze tej nocy wys³aÌ cz³onków Zakonu Feniksa do twojej matki, ¿eby i j¹ ukryli. Nikt nie by³by zaskoczony, gdybyœ zgin¹³ próbuj¹c mnie zabiÌ. Wybacz mi, ale Voldemort prawdopodobnie tego siê spodziewa. Tak¿e dla œmiercio¿erców nie by³oby zaskoczeniem, gdybyœmy zabili twoj¹ matkê - po wszystkim sami by to zrobili. Twój ojciec jest teraz bezpieczny w Azkabanie... Kiedy nadejdzie czas, mo¿emy i jego ochroniÌ... PrzejdŸ na w³aœciw¹ stronê, Draco... nie jesteœ zabójc¹..."

Jak widaÌ, w polskiej wersji ominê³o nas parê zdaù Dumbledore'a, które moga byÌ interpretowane w ró¿ny sposób. Zasadniczo s¹ dwie wersje. Pierwsza, wynikaj¹ca z dos³ownej interpretacji jego s³ów, to taka, ¿e Dumbledore chcia³ nastraszyÌ Malfoya, gro¿¹c œmierci¹ jemu i jego matce (Voldemort go nie zabije, bo nie zd¹¿y - Zakon zrobi to pierwszy). Ta wersja nie wydaje mi siê jednak zbyt prawdopodobna - po pierwsze, trudno mi sobie wyobraziÌ Dumbledore'a gro¿¹cego œmierci¹ komukolwiek, a tym bardziej w³asnemu uczniowi, a poza tym to w³aœnie dyrektor, a nie Draco, by³ w gorszej sytuacji - to on by³ pozbawiony swojej ró¿d¿ki, to w niego by³a wycelowana ró¿d¿ka przeciwnika, wiêc to chyba nie by³ moment na takie czcze pogró¿ki. Istnieje jeszcze druga wersja, lubiana zw³aszcza przez zwolenników tezy, ¿e Dumbledore nie zgin¹³. Zwolennicy tej teorii interpretuj¹ s³owa dyrektora w nastêpuj¹cy sposób: Dumbledore mia³ na myœli to, ¿e potrafi sprawiÌ, by œmiercio¿ercy myœleli, ¿e Draco nie ¿yje, chocia¿ w rzeczywistoœci wcale tak nie bêdzie ("Nie mo¿e ciê zabiÌ, jeœli ju¿ bêdziesz martwy" - nie bêd¹ próbowali go zabiÌ, bo bêd¹ s¹dziÌ, ¿e ju¿ nie ¿yje). Id¹c dalej tym tokiem rozumowania - jeœli Dumbledore potrafi sprawiÌ, ¿eby wszyscy myœleli, ¿e Daco nie ¿yje, dlaczego mia³by nie byÌ w stanie zrobiÌ tego w odniesieniu do siebie?

Jest jeszcze jeden wa¿ny, moim zdaniem, aspekt tej sprawy - mianowicie, dlaczego Jo usunê³a ten fragment rozmowy? Tutaj równie¿, moim zdaniem, mo¿liwych jest kilka scenariuszy. Po pierwsze, mog³a uznaÌ, ¿e ten fragment jest zwyczajnie niepotrzebny - nie wnosi nic istotnego, a wprowadza za du¿o zamieszania (w tym przypadku obie powy¿sze teorie odpadaj¹ - fragment jest tylko nic nieznacz¹c¹ pomy³k¹). Po drugie, autorka mog³a ju¿ po wydaniu zmieniÌ koncepcjê dotycz¹c¹ dalszych wydarzeù (np. Dumbledore mia³ powróciÌ, co móg³by sugerowaÌ ten fragment, lecz Jo zmieni³a zdanie i postanowi³a go definitywnie uœmierciÌ, wiêc skasowa³a te parê zdaù, które dawa³y nadziejê). I wreszcie trzecia mo¿liwoœÌ - autorka uzna³a, ¿e ów fragment mo¿e zbyt wiele mówiÌ o dalszych wydarzeniach, wiêc, nie chc¹c uprzedzaÌ faktów, usunê³a go.

Nie wiem, czy fakt usuniêcia pewnego fragmentu w tak istotnym momencie powieœci bêdzie mieÌ jakiekolwiek znaczenie w perspektywie dalszego rozwoju wydarzeù, jednak myœlê, ¿e istnieje taka mo¿liwoœÌ, dlatego postanowi³am opisaÌ swoje przemyœlenia, co, byÌ mo¿e, sk³oni Was do dyskusji na ten temat.